Nog niet zo lang geleden was het hoogtepunt van dronezwermtechnologie een lichtshow. In Liuyang, China, lanceerde een bedrijf genaamd High Great Technology 15.947 drones vanaf één enkele computer, waarmee ze een nieuw Guinness Wereldrecord vestigden voor het grootste aantal onbemande luchtvaartuigen dat tegelijkertijd in de lucht was. Het was een adembenemende demonstratie van gesynchroniseerde, AI-gestuurde coördinatie – een prachtig, onschadelijk ballet van lichtjes dat taferelen schilderde aan de nachtelijke hemel. Maar terwijl de wereld de show bejubelde, bereidde de onderliggende technologie zich stilletjes voor op een veel grimmiger optreden.
Dezelfde AI die voorkomt dat 15.000 drones veranderen in een regen van peperdure confetti, gidst nu wapens naar hun doelen. De evolutie van gechoreografeerd entertainment naar autonome gevechten is niet geleidelijk gegaan; het was een verticale sprint. De drempel voor luchtoverwicht, ooit gemeten in miljarden dollars en decennia aan pilotentraining, is plotseling gekelderd tot de kosten van een paar microchips en wat slimme code. De doos van Pandora is niet alleen open; de inhoud is al ingezet.
De Zwerm Wordt Dodelijk
De sprong van lichtshows naar gevechten was niet slechts theoretisch. De coördinatie die in Liuyang werd getoond, is hetzelfde fundamentele principe dat een zwerm drones in staat stelt om zonder menselijke piloot door een dicht bos te navigeren, een huzarenstukje gedemonstreerd door onderzoekers van de Zhejiang Universiteit. Dit gaat over meer dan alleen botsing vermijden; het gaat over collectieve, autonome probleemoplossing in een complexe, dynamische omgeving. Vervang nu de bomen door vijandelijke luchtverdediging en de navigatiepunten door doelwitten.
Dit brengt ons bij de volgende logische, en ronduit angstaanjagende, stap: herbruikbare, bewapende drones. Een video die onlangs opdook, toont een Chinese hexacopter bewapend met een machinegeweer. Het wonder is niet de bewapening zelf – iedereen kan een geweer aan een drone binden. De doorbraak zit in de software. De drone vuurt, en de brutale terugslag die een lichtgewicht vliegtuigje had moeten laten tuimelen, wordt onmiddellijk geabsorbeerd door de vluchtcontroller. De stabilisatie is zo perfect dat het op het doelwit gericht blijft, klaar voor vervolgschoten.
Dit is niet zomaar een “loitering munition” of een eenrichtings-zelfmoorddrone meer. Dit is herbruikbare, kunstmatig intelligente vliegende infanterie. Waarom miljoenen investeren in het trainen van een menselijke soldaat als een eenheid van 2.000 € met perfecte precisie, geen angst en feilloze terugslagcontrole in massa kan worden geproduceerd? De economie van oorlogsvoering is onherroepelijk ontwricht. Een doe-het-zelf-drone van 500 € kan nu geloofwaardig een gevechtsvliegtuig van 82 miljoen € bedreigen, een wisselkoers die fundamenteel onhoudbaar is voor elk conventioneel leger.
De AI-Kill Chain Is Live In Oekraïne
Dit is geen toekomstscenario. Het gebeurt nu, op dit eigenste moment. Oekraïense troepen zijn begonnen met het dagelijkse gevechtsgebruik van AI-aangedreven aanvalsdrones. Eenmaal gelanceerd, kunnen deze drones geheel zelfstandig doelen vinden, volgen en aanvallen, een cruciale capaciteit wanneer Russische elektronische oorlogsvoering (EW) het signaal naar een menselijke piloot stoort. Autonoom doden is officieel de oorlog binnengemarcheerd.
Dit zijn geen simpele “fire-and-forget” systemen. Ze zijn uitgerust voor:
- Terminal Attack Guidance: De AI neemt het over in de laatste, kritieke momenten om een treffer te garanderen, zelfs als de piloot de verbinding heeft verloren.
- Autonome Doelwit Herkenning: Drones kunnen worden getraind op hoe een tank of een raketwerper eruitziet, en ze vervolgens jagen zonder specifieke menselijke aanwijzing.
- GPS-Denied Navigatie: Door visuele navigatie te gebruiken, waarbij de drone het terrein beneden vergelijkt met een ingebouwde kaart, kan het honderden kilometers vliegen door zware jamming, waardoor traditionele tegenmaatregelen achterhaald zijn.
Een van de sleutelsystemen is een drone genaamd Bumblebee, naar verluidt gesteund door een project gelinkt aan voormalig Google CEO Eric Schmidt, die duizenden gevechtsmissies heeft gevlogen. Bij één gedocumenteerde aanval werden menselijk bestuurde drones koudweg gestopt door Russische jammers. Een Bumblebee-drone had echter al zijn doelwit gelockt. Het verloor zijn datalink, vervolgde autonoom zijn vliegroute en vernietigde het doelwit. Russische militaire analisten gaven later toe dat ze er geen effectieve verdediging tegen hebben.
Een Nieuw Defensie-Tech Ecosysteem
Deze revolutie wordt gedreven door een nieuwe golf van wendbare defensie-tech bedrijven. Oekraïense bedrijven zoals NORDA Dynamics en X-Drone leveren tienduizenden AI-aangedreven systemen aan de frontlinies. NORDA Dynamics, dat onlangs 1 miljoen € aan financiering binnenhaalde, ontwikkelt autonomiemodules zoals “Underdog” die kunnen worden geïntegreerd in diverse UAV’s, waardoor deze kunnen opereren zonder GPS of een constante datalink. Ze schalen, in hun eigen woorden, autonomiemodules op naar “tienduizenden gevechtsinzetten”.
De rol van de operator verschuift van piloot naar missiecommandant. Eén persoon kan nu tientallen semi-autonome drones beheren, doelwitten aanwijzen en de AI de complexe vlucht en terminale begeleiding laten afhandelen. Dit is niet zomaar een ‘force multiplier’; het is een geheel nieuw paradigma van oorlogsvoering.
De mooie lichtjes die dansten aan de hemel boven Liuyang waren een demonstratie van controle. Ze toonden de wereld een meesterschap in AI-gestuurde zwermrobotica. Nu wordt datzelfde meesterschap met dodelijke precisie toegepast op het slagveld. De technologie is bewezen, de economische argumentatie is genadeloos overtuigend, en de eerste schoten van de autonome dronenoorlog zijn al gelost. We leven in de eerste minuten van een nieuw en verontrustend tijdperk.
